Hoe maak je een complexe industriële transitie begrijpelijk voor medewerkers? Voor de Academy van Tata Steel ontwikkelde DOC33 een praktische leeromgeving waarin waterstof niet alleen wordt uitgelegd, maar ook daadwerkelijk zichtbaar en tastbaar wordt gemaakt. Op 9 juni jl. werd de leeromgeving officieel opgeleverd aan Tata Steel. Een belangrijke rol in dit project was weggelegd voor Erik Hommes, specialist op het gebied van alternatieve energie en energieopslag.
Samen met collega’s Henk Heres, Harry Meens, Dana Streutker en Klaas Berends werkte Erik aan de ontwikkeling, bouw en realisatie van de waterstoftafel, de brandstofcel-spoorlijn en de waterstofwand. Daarmee ontstaat een complete leeromgeving, waarin medewerkers van Tata Steel stap voor stap kunnen ontdekken welke rol waterstof kan spelen binnen de staalproductie van de toekomst.
Deze praktijkopstellingen maken onderdeel uit van een aanpak die DOC33 vaker toepast binnen projecten rondom waterstof, energieopslag en energietransitie. Door technologie zichtbaar en ervaarbaar te maken, ontstaat een leeromgeving waarin theorie direct gekoppeld wordt aan de praktijk.
Erkenning voor vakmanschap
Toen Tata Steel bij DOC33 aanklopte met de vraag om een leeromgeving rondom waterstof te ontwikkelen, voelde dat voor Erik als een bijzonder moment.
“Het was vooral mooi om te zien hoe dit project van idee naar een werkende leeromgeving is gegroeid. We hebben binnen DOC33 veel ervaring met waterstof en energieopslag en konden die kennis hier inzetten om iets te ontwikkelen waar mensen echt mee aan de slag kunnen.”
De opdracht sloot bovendien perfect aan bij de missie van DOC33: techniek begrijpelijk maken en kennis delen rondom de energietransitie.
Een technische puzzel
Het project vroeg om meer dan alleen technische kennis. De leeromgeving moest niet alleen inhoudelijk kloppen, maar ook praktisch uitvoerbaar zijn. Daarbij kwamen verschillende uitdagingen kijken, zoals de beschikbaarheid van materialen, de afstemming met leveranciers en het samenbrengen van alle onderdelen tot één werkend geheel.
“Alles moet uiteindelijk op elkaar aansluiten,” vertelt Erik. “Van de juiste instellingen en componenten tot de logistiek achter de schermen. Het blijft een puzzel om alles op het juiste moment samen te brengen.”
Voor Erik was het bovendien niet de eerste waterstoftafel die hij ontwikkelde. Eerdere ervaringen konden worden meegenomen, terwijl tegelijkertijd ruimte ontstond om de installatie verder te optimaliseren.
Waterstof als belangrijke schakel in de energietransitie
De interesse van Erik in waterstof komt voort uit de enorme mogelijkheden die de technologie biedt. Vooral binnen de uitdagingen van vandaag ziet hij een belangrijke rol weggelegd voor waterstof.
“Waterstof is een energiedrager. Als je duurzame energie over hebt, kun je die omzetten naar waterstof en later weer gebruiken. Daarmee kan het bijdragen aan energieopslag, verduurzaming én oplossingen bieden voor netcongestie.”
Volgens Erik is waterstof daarom een onmisbare schakel in de wereldwijde energietransitie.
Zien is begrijpen
Een belangrijk doel van de leeromgeving is om medewerkers van Tata Steel vertrouwd te maken met een technologie die voor veel mensen nog relatief onbekend is.
Waterstof is voor veel mensen nog een abstract begrip. Maar zodra je ziet hoe het werkt en er zelf mee aan de slag gaat, wordt het een stuk concreter en begrijpelijker.
Hoewel veel technici de basisprincipes van waterstof kennen, laat de leeromgeving vooral zien hoe deze technologie in de praktijk kan worden toegepast binnen het staalproductieproces. Daarmee vormt de installatie niet alleen een plek om te leren, maar ook een eerste stap richting een bredere transitie.
Techniek moet ook gebruiksvriendelijk zijn
Bij het ontwerpen van de installatie stond niet alleen de techniek centraal. De opstelling moest vooral eenvoudig en intuïtief te gebruiken zijn voor medewerkers.
“Binnen DOC33 zien we in meerdere projecten dat praktijkgericht leren een belangrijke versneller is bij de introductie van nieuwe technologieën. Of het nu gaat om waterstof, energieopslag, circulariteit of biobased toepassingen: mensen begrijpen innovaties sneller wanneer ze deze kunnen zien, ervaren en toepassen. De leeromgeving voor Tata Steel sluit naadloos aan op deze aanpak.”
Juist die combinatie van technische nauwkeurigheid en eenvoud maakt de installatie geschikt als educatief hulpmiddel.
De grootste uitdaging: niet de techniek, maar de stap zetten
Wanneer het gaat over de overstap van aardgas naar waterstof binnen de industrie, ziet Erik de grootste uitdaging niet zozeer in de techniek.
“Technisch gezien is het mogelijk. De grootste uitdaging zit vooral in de bereidheid om te investeren en de financiële haalbaarheid. Het blijft deels een kip-ei-verhaal.”
Volgens hem zijn de kennis en de technologie grotendeels aanwezig. Wat nodig is, zijn organisaties die de moed hebben om de volgende stap te zetten.
Werken aan vertrouwen in nieuwe technologie
Met de waterstoftafel hoopt Erik vooral dat medewerkers van Tata Steel meer vertrouwen krijgen in de mogelijkheden van waterstof.
“Bekendheid zorgt ervoor dat onzekerheid en terughoudendheid verdwijnen. Als mensen begrijpen hoe de techniek werkt, ontstaat er ruimte om de mogelijkheden ervan te zien.”
Die kennis is essentieel voor een sector die de komende jaren voor grote verduurzamingsopgaven staat.
Bijdragen aan de staalproductie van morgen
Voor Erik zit de grootste voldoening in het meedenken over concrete oplossingen die daadwerkelijk impact maken.
“Het is bijzonder om mee te werken aan een project waarin innovatie, kennisdeling en verduurzaming samenkomen. Juist door techniek zichtbaar en begrijpelijk te maken, ontstaat de basis voor de volgende stappen richting een duurzamere industrie.”
Met de waterstoftafel, waterstofwand en brandstofcelspoorlijn heeft DOC33 een leeromgeving gerealiseerd die techniek, praktijk en energietransitie samenbrengt. De leeromgeving werd op 9 juni jl. officieel overgedragen aan Tata Steel en wordt ingezet binnen de Academy. Daarmee krijgen medewerkers niet alleen inzicht in de werking van waterstof, maar vooral de kans om de technologie zelf te ervaren. Een aanpak die DOC33 ook binnen andere innovatie- en verduurzamingsprojecten toepast om nieuwe technologieën toegankelijk en begrijpelijk te maken.
